“วันเพ็ญเดือนสิบสอง น้ำนองเต็มตลิ่ง” เมื่อเราได้ยินเพลงรำวงเพลงนี้ขึ้นมาเมื่อไร ก็รู้ได้ทันทีว่าถึงเทศกาลวันลอยกระทง ประเพณีไทยที่จัดขึ้นเพื่อแสดงความสำนึกบุญคุณและกราบขอขมาแม่น้ำที่ชุบเลี้ยงชีวิตชาวไทยมาอย่างยาวนาน ซึ่งในปีนี้บ้านเราจังหวัดยะลา ทุกหน่วยงานในพื้นที่ได้เตรียมสถานที่ให้ประชาชนได้ลอยกระทงกัน ในค่ำคืนวันที่ 19 พฤศจิกายน 2564 นี้ แต่ต้องลอยกระทงแบบ New Normal น่ะครับ และหากใครได้ยินเพลงลอยกระทงแล้วนึกสงสัยขึ้นมาว่า เพลงรำวงจังหวะสนุก เนื้อหาจำและฟังง่ายแบบนี้เกิดขึ้นตั้งแต่เมื่อไร และใครเป็นผู้แต่งเพลงลอยกระทงขึ้นมา มารู้คำตอบพร้อมๆกันเลยครับ

เพลงลอยกระทงมีเมื่อ พ.ศ.2492 ครบ 72 ปีในปีนี้ อาจารย์อติพร สุนทรสนาน ทายาทของครูเอื้อ สุนทราภรณ์ สุนทรสนาน เล่าว่า ในค่ำคืนวันลอยกระทงประมาณ พ.ศ.2492 ที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์จัดงานวันลอยกระทงที่มหาวิทยาลัย ริมฝั่งเจ้าพระยา จัดให้วงดนตรีสุนทราภรณ์ไปบรรเลงเพลง ทางคณะขอให้ สุนทราภรณ์ แต่งบทเพลงในงานวันลอยกระทงเป็นที่ระลึก เมื่อได้รับการขอมา ครูเอื้อจึงร่วมกับ ครูแก้ว อัจฉริยะกุล จัดการแต่งเพลงวันลอยกระทงในขณะนั้น โดยครูแก้วเป็นผู้ประพันธ์คำร้อง และครูเอื้อประพันธ์ทำนอง ใช้เวลาประพันธ์เพลงไม่ถึงครึ่งชั่วโมง เชื่อไม่ล่ะว่าครูแก้วแต่งเพลงนี้ใช้เวลาแค่ 30 นาที จำติดปาก ร้องได้ทุกคน ดังถึงทั่งโลก
แก้ว อัจฉริยะกุล เกิดเมื่อ วันที่ 15 พฤษภาคม พ.ศ. 2458 เขาเป็นบุตรชายคนโตในจำนวนพี่น้องสี่คน ของนายใหญ่ อัจฉริยะกุล (นาย ซี ปาปา ยาโนปูโลส) ชาวกรีก กับนางล้วน อัจฉริยะกุล (นามสกุลเดิม เหรียญสุวรรณ) หลายคนอาจจะรู้จักครูแก้ว จากนามปากกาที่ใช้ชื่อว่า “แก้วฟ้า” ซึ่งแท้จริงแล้วนี่คือชื่อแรกที่พระตั้งให้เขาตั้งแต่เกิด แต่จากความผิดพลาดของนายอำเภอที่ตกหล่นคำว่า “ฟ้า” ไป ทำให้ชื่อของครูแก้วเหลือเพียงแค่คำว่า “แก้ว” เท่านั้น
เมื่อออ!!.. กันแล้ว ไปลอยกระทงกันเลยครับ “วันเพ็ญเดือนสิบสอง น้ำก็นองเต็มตลิ่ง เราทั้งหลายชายหญิงสนุกกันจริง วันลอยกระทง ลอย ลอยกระทง ลอย ลอยกระทง ลอยกระทงกันแล้วขอเชิญน้องแก้วออกมารำวง รำวงวันลอยกระทง รำวงวันลอยกระทง บุญจะส่งให้เราสุขใจ บุญจะส่งให้เราสุขใจ”

ความสามารถในการแต่งเพลงที่ไม่ต่างกับบทกวีและการทำงานหนักเพื่อสิ่งที่ตนรักของ ครูแก้ว เป็นสิ่งที่เด็กรุ่นใหม่สมควรอย่างยิ่งที่จะนำมาเป็นต้นแบบ และมาประยุกต์พร้อมเผยแพร่ให้ชาวโลกได้ชื่นชมประเพณีลอยกระทงมากด้วยบรรยากาศและคุณค่าของมัน
แน่นอนวันสงกรานต์ ในสายตาของทุกคนตอนนี้คงเป็นเทศกาลแห่งการได้หยุดพักผ่อน และพักจากโลกที่วุ่นวาย แต่ในอีกมุมหนึ่งถ้ามองผ่านเพลง ก็ทำให้เราได้เห็นถึงเสน่ห์วิถีชีวิตการเฉลิมฉลองสงกรานต์ของคนยุคก่อนได้เหมือนกัน
ขอบคุณข้อมูลภาพ-ข่าว Thepeople / Compus Star / pinterest.com